پس از پایان دنیای انیمیشنی Tomorrow World، کمپانی دیسی اینبار با سهگانه Crisis On Infinite Earths، به سراغ اقتباسی مستقیم از کمیک عظیم و طولانی Batman: Knightfall در قالب یک سهگانه انیمیشنی، بازگشته است. کامیک بوکی که شخصیت منفی بین را به دنیای بتمن و طرفدارانش معرفی کرد و مهمترین منبع الهام کریستوفر نولان برای ساخت فیلم The Dark Knight Rises به شمار میرود. این چندمین تلاش کمپانی DC برای اقتباس از داستانهای مهم بتمن محسوب میشود و باید گفت که چند تلاش آخر از میان سری انیمیشن های بتمن یعنی Batman: The Long Halloween، Batman: Hush و Batman: The Killing Joke موفق به ارائه نتیجهای در خور منبع اقتباسشان نبودهاند. پس بی راه نیست که بگوییم حالا چشم طرفداران به عملکرد این سهگانه انیمیشنی دوخته شده است.
با من، آرش فریور، در این بلاگ پست از مجله سینمایی مستر دیالوگ همراه باشید تا بدون اسپویل، انیمیشن Batman: Knightfall Part 1 زیر ذره بین قرار دهیم و بررسی کنیم.
خلاصه داستان بتمن نایت فال؛ نبردی که بتمن را میشکند
بتمن که پس از شکراب شدن رابطهاش با رابین اول، دیک گریسون، و از دست دادن رابین دوم یعنی جیسون تاد، از هر زمان دیگری شکستهتر و آسیبپذیرتر است، حالا باید با دشمن جدیدش «بین(Bane)» دست و پنجه نرم کند. بین که محصول کودکی سخت و بزرگشدن در زندانی جهنمیاست، با وسواسی که طی سالیان سال بر گاتهام و بتمن شکل گرفته، به گاتهام آمده و فرصت لحظهای آرامش را به دل بروس وین میگذارد. آیا قهرمان سیاهپوشمان از پس سختیهای فراوان سربلند بیرون میآید، یا پس از سالها مبارزه با جنایت بالاخره با مشت آهنین بین با سقوط سهمگین و نهایی خود رو به رو خواهد شد؟
جرمی آدامز و هنر اقتباس از کمیکی غولپیکر
در اقتباس مستقیم از کمیکبوکها، مخصوصا اگر با داستانی بزرگ و بلند مثل سقوط شوالیه طرف باشیم که طی ۸۵ شماره کتاب کمیک توسط دو سه تیم خلاق متفاوت روایت شده، نویسنده باید با آگاهی بالا از ایده مرکزی داستان، مدیوم هنری کمیک، شرایط کلی دورهای که داستان در آن روایت شده و ارزش هر شخصیت و هر خط داستانی برای طرفداران امروزی به سراغ نوشتن فیلمنامه برود.
آگاهی از تمام این موارد مهم است، چرا که برای اقتباس داستانی سریالی که برای مطالعه ماهیانه در طول مدت زمان زیادی نوشته شده، در قالب داستانی منسجم و جمع و جور در سه انیمیشن بلند، ایجاد تغییراتی بخصوص و حذف کردن بعضی از خطوط داستانی و شخصیتهایی با اهمیت پایینتر، ضروریاست. بدون آگاهی کافی، نویسنده راه فراری از انتخابها و اولویتبندیهای اشتباه ندارد. از شانس خوب ما جرمی آدامز (Jeremy Adams) با سالها تجربه در نویسندگی کمیکها و حتی انیمیشنهای بلند دیسی، برای نویسندگی Batman: Knightfall انتخاب شد و باید به عملکرد او حداقل در نویسندگی قسمت اول، آفرین گفت.
فیلمنامه وقتش را با اطلاعات اضافی و غیرضروری تلف نمیکند و واضح است که در نگارش هر صفحه تلاش شده تا داستان قدمی رو به جلو بردارد یا حس و فضایی بسازد که اثر بدون وجودش ناقص میشد. با اینکه انیمیشن ریتمی سریع و پرانرژی را دنبال میکند، فیلمنامه به لحظات آرامتر و احساسیتر فرصت تنفس میدهد و ما با یک اکشن بی وقفه و بیمغز و مایه روبرو نیستیم. قوت دیگر فیلمنامه را میشود در دیالوگ نویسیهای آدامز پیدا کرد. شخصیتهای زیادی در این داستان وجود دارند و او به خوبی موفق به خلق لحنی متفاوت و جذاب برای هرکدامشان میشود.
در داستانهای بتمن، شخصیتهای شرور و دیوانه همیشه جایگاه بهخصوصیرا به خود اختصاص میدهند. آدامز با دیالوگنویسی درخشانش، دورانی را به من یادآوری میکند که تماشای این شخصیتهای دیوانه و کاریزماتیک میتوانست به معنای واقعی کلمه، لذتبخش باشد. از ضعف فیلمنامه هم اما، باید گفت. ورود شخصیت ژان پل ولی یا همان عزرائیل، با سکانسی کوتاه و سوال برانگیز در انیمیشن توجیح میشود که این سوالات در ادامه انیمیشن پاسخی دریافت نخواهند کرد، هرچند که پرداخت بیشتر به شخصیت عزرائیل در دو قسمت آینده امری حتمیاست، و سقوط شوالیه در نهایت یک داستان است که در سه انیمیشن بلند روایت میشود، و نه سه داستان در امتداد هم، اما با چند دقیقهای اضافه، میشد از سردرگمی مخاطب هنگام تماشای انیمیشن کاست.
صداپیشگان انیمیشن Batman: Knightfall و بازگشت شنیدنی بین به انیمیشن
انیمیشن بتمن: سقوط شواله، مثل بسیاری از آثار کمیکی دیگر شخصیتهای زیادی را در خود جای داده است. آنقدر زیاد که در بعضی از موارد هر صداپیشه وظیفه صداپیشگی دو تا سه شخصیت را به عهده دارد، که غیر قابل تشخیص و قابل تحسین است. پس بهتر است تنها به چند صداپیشه اصلی بپردازیم و از باقی بگذریم.
جیسون ماونت (Anson Mount)
جیسون ماونت (Anson Mount) در نقش بتمن و بروس وین انتخاب هوشمندانهای به شمار میرود. هرچند که به نظر من با توجه به طراحی و دیزاین بتمن که بتمنی تنومند و پا به سن گذاشته را به تصویر میکشد، صدایی خشدارتر و زمختتر میتوانست انتخاب معقولتری باشد،ولی صدای نسبتا لطیف جیسون مونت به مخاطب یادآوری میکند که زیر آن ماسک خشن و پرابهت، بتمن در نهایت تنها یک انسان قوی اما آسیبپذیر است.
شنیدن مایکل مندو (Michael Mando )
شنیدن مایکل مندو (Michael Mando ) در نقش بین، به معنای واقعی کلمه یک سورپرایز بود! مایکل مندو که در فیلم Spider-Man Brand New Day ایفاگر نقش عرقب نیز میباشد، صدایی برای بین میسازد که هرگز در نقشآفرینیهای گذشتهاش از او خارج نشده. صدای ترسناکی که چه در خشم و چه در آرامش، اعتماد به نفس و کنترل بر لحن و گفتارش را از دست نمیدهد در حالی که میشود احساسات لازم را در آن پیدا کرد.
پابلو شرایبر (Pablo Schreiber)
در نقش ژان پال ولی یا همان عزرائیل، با ساخت دو صدای کاملا متفاوت برای دو روی یک سکه، نقشآفرینی درخشانیرا به ما ارائه میدهد. صدای ژان پال ولی، شخصیتی قابل اعتماد و پاکدل را به ما ارائه میدهد که مخاطب را با او همراه و همدل میکند، درحالی که در نقش عزرائیل، صدای ترسناک و فراطبیعیاش وحشت خلافکاران از روبهرو شدن با او را به خوبی توجیه میکند. جک گریفو (Jack Griffo) در نقش رابین تیم دریک، همان انرژیای را به نقش میبخشد، که طرفداران از تیم دریک میخواهند. در کنار دیالوگ نویسی خوب، نگرانی شخصیت برای بتمن، شور و ذوقش هنگام محافظت از گاتهام و لحن کنترل شده و بالغ ناشی از هوش بالایش، همه را میشود از طریق صدای گریفو دریافت کرد.
کارگردانی انیمیشن و تدوین
کارگردانی جف ومستر (Jeff Wamster) برخلاف عملکردی که در سهگانه Crisis On Enfinite Earths که بهتر است به صورت خلاصه بگوییم صرفا جای تعریفی نداشت، در انیمیشن Batman: Knightfall مرا به تعجب میاندازد. همه چیز به درستی سرجای خود قرار گرفته و هنگام تماشای انیمیشن، چیزی باعث ایجاد نارضایتی و آزار در من نشد، و فکر میکنم از تمام پتانسیلهای موجود در داستان نهایت استفاده را برده است.
عملکرد کارگردان و تیم انیمیشن در ساخت گاتهامی کثیف و تاریک که مرا بسیار به یاد فضای دهه نود میانداخت، قابل تحسین است. نظارتی که بر عملکرد صداپیشگان شده، برخلاف بحران در زمینهای بینهایت، بهترین صداپیشگیهای یک دهه گذشته در یک انیمیشن دیسی را به دنبال داشته است.
صحنههای اکشن با خلافیت و جذابیت بسیاری طراحی شدهاند و حرکت داینامیک دوربین با چشم نوازی بر هیجان هر سکانس اکشن میافزاید. کارگردان نیاز فیلمنامهرا میفهمد و به موقع آرام میگیرد تا پس از دقایق زیادی از اکشن و هیجان، این بار به احساس و اتمسفر سکانس و شخصیت بپردازد و به سادگی از این لحظات گذر نمیکند.
تیم انیمیشنسازی که بنظر میرسد اینبار از زمان و بودجه کافی برای ارائه کاری درخور و آبرومند برخوردار بودهاند، انتخابهای درست و موفقی در هر مرحله از ساخت این انیمیشن میکنند. طراحی شخصیتها چشم نواز و وفادار به کمیک و آثار دهه نود، داستان را به خودی خود با دیگر داستانهای بتمن که اکثر مخاطبان در ناخودآگاه دارند، مرتبط میکند.
استایل طراحی کلی جونز(Kelly Jones)، کمیک آرتیست محبوب دیسی در دهه نود، به وضوح از منابع الهام تیم انیمیشن برای ساخت هویت بصری این اثر بودهاست که نتیجهای دوستداشتنی و به یاد ماندنی به همراه داشتهاست.
با توجه به پروسه ساخت انیمیشنها و پرهزینه بودن و زمانبر بودن هر فریم، تدوینگر معمولا جای زیادی برای ابراز خلاقیت و ایجاد تغییر در برنامه اولیه کارگردان در مرحله دکوپاژ، ندارد. تدوین انیمیشن چون کارگردانی آن، ریتمی تمیز و سرگرم کننده را از ابتدا تا انتها حفظ میکند و از تمام اشتباهات مبتدی و آزار دهنده که در تدوین خیلی از آثار امروزی به چشم میخورد، دوری میکند.
بیشتر بخوانید: لیست بهترین فیلمهای ابرقهرمانی که باید دید [2010 تا 2026]
آيا ساخت این انیمیشن با درجه سنی بزرگسال واقعا ضروری بود؟
جواب این سوال در کلمه نه خلاصه میشود. درحالی که لحن بزرگسالانه انیمیشن به اتمسفر و داستان کمک میکند و خشونت فیزیکی در انیمیشن معمولا به صورت هدفمند استفاده میشود که در نهایت به هدف خود هم میرسند، باید گفت که هر آن چه که واقعا مهم است و در این انیمیشن کارکرده، میتوانست در درجات سنی پایینتر نیز با مقداری صرفهجویی در رنگ قرمز، به نتیجه برسد. اما در نهایت عوامل از تبدیل کردن این اثر به پورن خشونت خودداری کردهاند که تصمیم قابل تحسینیاست.
آیا انیمیشن Batman: Knightfall ارزش تماشا دارد؟
مهم نیست که تا به حال مخاطب انیمیشنهای خانگی DC بودهاید یا نه، این انیمیشن شمارا به عنوان بیننده ژانر ابرقهرمانی سرگرم خواهد کرد و در پایان از تصمیمتان برای تماشای بتمن نایتفال راضی خواهید بود. اگر هم از مخاطبین قدیمی و وفادار انیمیشنهای دیسی باشید، که چه بهتر. این انیمیشن به صورت بازگشتی خوشحال کننده به گاتهام و شخصیتهای جذابش برای شما عملخواهد کرد و دلتنگی شما را برای این فضا به خوبی رفع میکند. اگر دو قسمت بعدی بتمن نایت فال در سطح قسمت اول ظاهر شوند، بی شک با موفقیت عنوان بهترین سهگانه انیمیشنی دیسی را به نام خود ثبت میکند و اگر دو قسمت دیگر از قسمت اول پیشی بگیرند، Batman: Knightfall این شانس را دارد تا پا جای پای انیمیشن Batman: Under The Redhood به عنوان بهترین روایت انیمیشنی بتمن در فرمت سینمایی بگذارد همانطور که میشود قسمت اول از این سگانه را یکی از بهترین انیمیشنهای سینمایی بتمن به شمار آورد. از تجربه مطالعه نقد انیمیشن بتمن نایتفال برایم بنویسید و به نقد نمره دهید.
در حال ثبت امتیاز، لطفا منتظر بمانید
